Poremećaji komunikacije kod dece sa razvojnim smetnjama sa stanovišta defektologa
Deca sa smetnjama u razvoju često ispoljavaju različite poremećaje komunikacije koje mogu da obuhvate verbalnu, neverbalnu i socijalnu komponentu jezika i govora. Pravovremeno prepoznavanje i uključivanje stručnjaka diplomiranog defektologa od suštinskog je značaja za uspešan razvoj komunikacijskih sposobnosti i kasniji napredak deteta.
Defektolog u svom radu procenjuje stepen razvijenosti komunikacijskih funkcija, uzroke poremećaja i planira individualizovan tretman kojim se podstiče razvoj jezika, govora i socijalne interakcije.
U nastavku su prikazani najčešći poremećaji komunikacije sa kojima se deca mogu suočiti, a koje zahtevaju stručnu intervenciju:
Razvojna disfazija
Disfazija je razvojni jezički poremećaj u kome deca zaostaju u razvoju govora i jezika, nisu u stanju da ovladaju složenim jezičkim strukturama, već im je neophodna stručna pomoć defektologa.
Poremećaj iz spektra autizma
Poremećaj iz spektra autizma – skraćeno PSA se karakteriše trijadom oštećenja socijalnih interakcija, komunikacije (verbalne i neverbalne) i prisustvom ponavljajućih stereotipnih radnji i oskudnim repertoarom interesovanja i aktivnosti.
Alalija
Alalija je težak razvojni poremećaj govora koji nastaje kao posledica organskog oštećenja mozga u ranim fazama razvoja (prenatalno, perinatalno ili postnatalno).
Karakteriše je kašnjenje u progovaranju ili potpuno odsustvo razvijenog govora, iako dete ima očuvan sluh, motoričke sposobnosti i želju za komunikacijom.
Disleksija i disgrafija
Savremena defektološka praksa sve češće se susreće sa decom koja, i pored urednog intelektualnog razvoja, imaju poteškoće u savladavanju čitanja i pisanja.
Te teškoće poznate su kao disleksija i disgrafija, i spadaju u grupu specifičnih razvojnih poremećaja učenja.
Mucanje
Mucanje je poremećaj govorne fluencije koji se ogleda u:
ponavljanju slogova, reči ili početnih glasova,
produženju glasova,
blokadama pri izgovoru,
nevoljnim pauzama ili prekidima u govoru.
Disharmoničan razvoj
Disharmoničan razvoj je stanje u kojem se različite razvojne funkcije deteta razvijaju neujednačeno. To znači da neka područja napreduju normalno, dok druga kasne ili se razvijaju sporije.